Tekst

Gijs van Hesteren

Fotografie

Gijs van Hesteren

Delen

De 25e Brandarisrace, vlak voor de start, op de plek waar de vaargeul langs de Pollendam overgaat in Blauwe Slenk. Wie vroeger eigenaar was van een historisch zeilschip, in die branche nog altijd invalwerk doet en bovendien mee is als verslaggever, die heeft twee petten op. Want hij kijkt mee als zeeman (zou ik die zeilmanoeuvre ook zo gemaakt hebben?) en tegelijk probeert hij een mooie reportage te maken. Ondanks de twee petten heb ik een koud hoofd, nadat mijn eigen muts van mijn hoofd is gewaaid.

geplaatst: 5 november 2018

Ik sta te fotograferen aan boord van het startschip Snip, dankzij de bereidwillige medewerking van organisator Herman Brandsma, vroeger zelf zeilschipper – 'de koning van de Waddenzee' noemde men hem. Nu is hij eigenaar van café-restaurant 't Noordeke in Harlingen. 'Zijn rechterhand is Ingrid van der Pol. Tot voor kort bestierde zij aan de Zuiderhaven de boekingen van de schippers van Traditional Sailing Charter. 'Denk erom Gijs', zegt zij, 'schrijf een beetje positief. Dan mag je volgend jaar wéér mee!'

'de koning van de Waddenzee' noemde men hem

De start

Elf uur. Prachtig, imposant, die zeil zettende klippers, tjalken, schoeners, aken en kotters, tegen de achtergrond van de Harlinger skyline. Vaak schepen van honderd jaar oud en meer. Met 77 deelnemers komt daar meer dan zevenduizend jaar scheepshistorie op je af. Een schouwspel dat je vroeger zeker niet zou zien. Een eeuw geleden was de enkele zeilschipper die zich het Wad op waagde veel te druk met het verdienen van een schamel vrachtgeld. Maar nu bloeit de zeilvaart als nooit tevoren. Voor historische zeilschepen is Harlingen de grootste haven van Noordwest-Europa. Nóg eens de factor 77: met een gemiddelde passagiersbezetting van 18 man varen er vandaag bijna 1.400 mensen uit.

Dreigend komt het uiteinde van de kluiverboom op me af

De lezers van maritiem weekblad 'Schuttevaer' lezen straks een zakelijk verslag van de dag. De lezers van deze Oude Zeeblog krijgen echter meer. Met hen deel ik wat ik denk en voel. Het begint al met: 'Ai, ai, ai, oh jee!'

Ik sta op het voordek van de 'Snip', het startschip. We liggen ten anker bij boei BS25. De tweemaster 'Elbrich' houdt zich gaande, om niet vóór het startschot al over de lijn te gaan. De schipper wil afvallen, naar stuurboord, om de 'Snip' langs de goede kant te passeren. Maar er staat teveel zeil, de schoten staan te strak, het schip maakt al vaart. Dreigend komt het uiteinde van de kluiverboom op me af. Even denk ik: die gaat de stuurhut meenemen. Niemand aan boord van het startschip die het ziet. Allemaal druk bezig met de tijdwaarneming. Ik kan nog net wegduiken naar een veilig plekje, maar mijn camera legt het vast. Met de motor vol in de achteruit weet de schipper van de klipper het nét te redden. Alleen het houten mastje met de ankerbal moet het ontgelden. Met een droge 'krak' gaan paal en bal te water.

Beelden van de Kuiper Brandarisrace 2018

De finish

De laatste tjalk is gestart, we stappen over op de taxiboot. Met dertig knopen per uur brengt die ons naar de eindstreep, het instructieschip van het Maritiem Instituut Willem Barentsz, de Octans. Tussen de laverende klippers door bonkt en stuitert de boot in de Blauwe Slenk over de golven. Eerder deze week onderging ik een operatie op een gevoelige plek. Mijn hechtingen protesteren, maar ik houd vol tot we de Noord Meep hebben bereikt. Daar ontvouwt zich vanaf 's middags een majestueus schouwspel. Als eerste vaart de 'Eensgezindheid' tussen de Octans en de kardinale boei NM4-S21 door. Met een tijd van 1 uur, 48 minuten en 47 seconden is schipper Peter van Weelderen de snelste.

Daarna volgt de één na de ander. Mijn camera krijgt geen rust. Tussen de bedrijven door werk ik een paar broodjes naar binnen. Vanaf het brugdek van de Octans schiet ik vandaag meer dan duizend foto's, tegen een unieke achtergrond van blauw water, de zon die tóch weer tevoorschijn komt, Vlieland en Terschelling aan de einder en de zeehonden op Jacobsruggen en Groote Plaat.

Later, in de haven van West-Terschelling, ga ik voorbij aan uitnodigingen voor borrels, maaltijden en slaapplaatsen. Ik stap op de snelboot naar Harlingen, want ik moet de foto's selecteren en het verhaal op schrift stellen. Nu voor deze blog straks voor 'Schuttevaer'.

Gerelateerd