Tekst

Janneke de Boer

Fotografie

Jan Bensliman

Een zondagmiddag in augustus, zonnestralen verwarmen het groene hart van Friesland. Geen twijfel mogelijk, dit is hét moment voor een tochtje. Met de fiets welteverstaan.

geplaatst: 9 oktober 2018

Eentonige betonplaten doen niets af aan de Friese zomer; hier en daar piept zelfs een madeliefje tussen de barsten door. Kwam ik hier als veertienjarige om voor me uit te staren, boeken te lezen, te schaatsen en tijdens warme zomers te zwemmen. Tegenwoordig fietsen we als gezin dezelfde route; de Zwette en het ‘Swettepaad’, het smalle fietspad tussen Leeuwarden en Sneek. Halverwege lonkt een terras, een gloednieuw terras nog wel bij een markant pand aan de legendarische elfstedenroute en bovendien in een historisch landschap; het water van de zeearm Middelsee klotste hier in de middeleeuwen.

Brouwen ze dat hier? In Oosterwierum?’

Zullen we? Of fietsen we toch maar door?

Eén blik op het terras is voldoende om de remmen in te drukken en het oude afsluitdijkje af te rollen. Zonder de fiets op slot te draaien, kijken we verrast om ons heen. De theetuin heeft een prachtige ligging, is een ideale stop tussen de Friese hoofdstad en de Friese waterhoofdstad en blijkt vol welkome verrassingen te zitten.

In de luwte, met het gezicht in de zon, een blik op de kaart. Tsjerkebier, nieuw voor ons; een ‘lichte preek’ lijkt mij prima op het zonovergoten terras. Het blonde biertje smaakt goed en blijkt gebrouwen te worden van Fries grondwater en met duurzame energie van eigen bodem; Enerzjy Koöperaasje Easterwierrum.

En dan valt het kwartje; ‘Brouwen ze dat hier? In Oosterwierum?’

Jazeker en nog wel in de plaatselijke voormalige timmerfabriek, en laat dat nou net de timmerfabriek van mijn schoonfamilie zijn geweest! Wat een ontdekking, de ‘Lichte preek’ smaakt nog beter dan eerst, schenk er nog maar eentje in.

Steeds meer vind je ze op de menukaart: lokaal gebrouwen bier!

Toeval of niet, kennis van en over de herkomst van producten geeft vaak net dat beetje extra. De courgette van de buurvrouw is lekkerder, komkommer van eigen tuin smaakt beter en blond bier uit het buurdorp is het summum op een zonnig terras.

Niet veel later valt mijn oog net zo toevallig op een vlag, pal aan de route die ik dagelijks neem. Wappert daar nu het Grutte Pier logo? Nee niet die vrijheidsstrijder uit de 15e eeuw, maar het logo van de brouwerij. De Grutte Pier Brouwerij blijkt gehuisvest op een industrieterrein aan de rand van Leeuwarden. Verkrijgbaar in Speciaalbier Café De Markies, aan het Groot Schavernek in de hoofdstad, kende ik het al.

Wanneer ik één en ander in me om laat gaan, kom ik tot de ontdekking dat er toch best wel een paar zeer bijzondere brouwerijen in Friesland verstopt zitten. Brouwerijen waar ik als oprjochte Fries het bestaan niet eens van wist!

Hoogste tijd voor een Beer & Spice route over de bodem van de oude zee! Voor de bikkel op de fiets, of in etappes 😉

Hier mijn top 6:

1. Grutte Pier - Grand Café De Friesche Club, Leeuwarden

Start de Beer & Spice tocht bij deze bijzondere gelegenheid, waar men Grutte Pier serveert. Grutte Pier is verkrijgbaar van Blond (4,5%) tot Kracht in de Nacht (10%), waarbij die laatste maar liefst 12 maanden op een koele plaats heeft liggen rijpen. De nasmaak van Kracht in de Nacht is lang en verwarmend, maar misschien iets te heftig aan het begin van onze tocht? 

Perfect passend bij een goed boek, een zomers kampvuur, een herfststorm en sterke verhalen staat Kracht van de Nacht bij mij op nummer 1.

2. Tsjerkebier - Theetuin De Dille, Easterwierrum

De Blond (5,8%), Dubbel (7,4%) en Tripel (8,1%) nemen je mee naar de tijd van weinig diepzinnige preken tot rood aangelopen dominees. Het bier wordt gebrouwen met Fries grondwater en is onder andere verkrijgbaar in Easterwierrum, aan de Zwette. Tsjerkebier is speciaalbier met een speciale missie; daar lust je wel twee van.

De blond is verfrissend, niet te zwaar maar juist gezellig aanwezig. Het duurzame aspect, de lokale ingrediënten én de brouwerij in de oude timmerfabriek geven Tsjerkebier een 2de plaats in mijn top 6.

3. ‘t Waterpoartsje – Café-Restaurant It Foarûnder, Sneek

Bier met un goëd gefoël. Maar ook bier bij ons om de hoek, uit Sneek! Stichting ’t Waterpoartsje heeft namelijk een doel. Bierbrouwen als stimulans voor plezier en het vergroten van maatschappelijke betrokkenheid in de Sneker gemeenschap. De cerveza (4,5%) is een zomers biertje met een heerlijk ‘hopje’ in de afdronk. Een fijn biertje tijdens warme dagen, te midden van de Friese meren. Anders dan anders, deze cerveza, en uniek in mijn top 6, krijgt hij een welverdiende 3de plaats.

4. Het Brouwdok – Proeflokaal, Nieuwe Willemshaven, Harlingen

Buitendijks gebrouwen, zeewaardig bier. De vaste bemanning bestaat uit Wad Weizen (5,5%), US Ale (5,2%) en De Dokwerker (8,5%) en wordt aangevuld met seizoenskrachten. Gezien het feit dat het in Harlingen altijd stevig waait, kiezen we hier voor een donkere, bijna zwarte Dokwerker; Stevig, licht en met twee benen op de grond. Met een stukje oude kaas erbij, én de geur van de Waddenzee, een meer dan prima combinatie. 

Mijn eigen smaak in bieren schommelt tussen fris en donker, de Dokwerker is dan ook een meer dan welkome aanvulling in deze lijst.

5. Planetenpils – Brasserie De Stadstuin, Franeker

Een Eiskoude Franeker Planetenpils, met een knipoog naar de vermaarde amateurastronoom Eise Eisinga, verkrijgbaar als gewoon biertje en in het seizoen ook als bock (6%); een aanrader voor de liefhebber.

De Planetenbock heeft een licht aroma van gebrand mout en een vleugje karamel. De bock is in beperkte oplage verkrijgbaar bij lokale horecazaken zoals onder andere Brasserie De Stadstuin. Seizoensbier heeft mijn voorkeur: De bock smaakt fijn tijdens een echte Hollandse herfstavond, wanneer de wind om het huis giert, regen met bakken uit de lucht valt en de warmte van de houtkachel je verwarmt.

6. Kâld kletske – Speciaalbier Café De Markies, Leeuwarden

Om de Beer & Spice tocht door Noordwest-Friesland compleet te maken, eindigen we weer in Leeuwarden. Hier staat een koude klets klaar, maar dan ook écht; Kâld Kletske (6,3%) is de naam van het hier geserveerde biertje.

Het blonde biertje van Brouwerij De Hoge Stins wordt gebrouwen met bronwater uit de bodem rondom Burgum en geeft het drankje een fijne, zachte smaak. Het biertje smaakt fijntjes en is, niet alleen qua naam, erg geschikt tijdens een avond uit (of thuis!) met vrienden en familie. Last is niet altijd least, in dit geval!

Om het maar eens op z’n Fries te zeggen: Tsjoch (proost) !

Gerelateerd

Lees meer over onze verhalenvertellers...